Hành Tinh Nóng HD 189733 b: Khám Phá Thế Giới Gió Dữ và Nhiệt Độ Kỷ Lục

HD 189733 b: Hành tinh với điều kiện thời tiết khắc nghiệt nhất trong không gian.

Hành tinh HD 189733 b, nằm ngoài Hệ Mặt Trời, đã thu hút sự chú ý của các nhà thiên văn học Thụy Sĩ bởi gió mạnh có thể đạt đến 8.700 km/h, tương đương 7 lần tốc độ âm thanh. Việc nghiên cứu này đến từ đội ngũ tại Đại học Geneva và Bern, qua đó cung cấp cái nhìn sâu hơn về thời tiết cực đoan ở các hành tinh xa lạ.

Khi nhắc đến HD 189733 b, không thể không đề cập đến những cơn mưa thủy tinh, được miêu tả như “hàng nghìn nhát cắt chết người”. Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) đã gọi đây là một thế giới ác mộng, nơi bầu trời màu xanh tươi sáng ẩn chứa hiểm họa chết chóc.

Hành tinh này không có màu xanh do nước như Trái Đất, mà do bầu khí quyển chứa các đám mây sillicat, mang lại màu sắc đặc biệt này.

Bầu khí quyển hành tinh HD 189733 b có nhiệt độ lên tới 3.000 độ C. (Ảnh: NASA/ESA).

HD 189733 b là một hành tinh khí khổng lồ, lớn hơn cả Sao Mộc, nằm cách Trái Đất khoảng 63 năm ánh sáng. Nằm trong chòm sao Vulpecula hay còn gọi là cáo nhỏ, hành tinh này quay quanh ngôi sao mẹ ở cự ly gần gấp 13 lần khoảng cách từ Sao Thủy đến Mặt Trời, hoàn thành quỹ đạo trong khoảng thời gian chỉ 2,2 ngày.

Tiến sĩ Kevin Heng, người đứng đầu nghiên cứu, cho biết kết quả nghiên cứu là rất quan trọng khi sử dụng kính viễn vọng chỉ có đường kính 3,6m tại Đài quan sát Nam châu Âu (ESO) ở La Silla, Chile. Những phép đo thu được có chất lượng tương đương với những gì có thể đạt được từ kính viễn vọng không gian Hubble.

Nhóm nghiên cứu đã áp dụng kỹ thuật đo tín hiệu natri từ hành tinh này. Khi nó di chuyển qua trước ngôi sao mẹ, cường độ tín hiệu sẽ thay đổi, từ đó các nhà thiên văn có thể xác định nhiệt độ trên hành tinh.

Nhờ vào việc đo đạc ở những độ cao khác nhau, họ đã có thể phân tích gradient nhiệt độ trong khí quyển của HD 189733 b. Gần bề mặt, nhiệt độ giảm từ 3.000 xuống 1.700 độ C.

Để đo tốc độ gió, nhóm nghiên cứu dựa vào sự thay đổi trong tín hiệu natri. Những thay đổi này cho thấy gió di chuyển với tốc độ rất nhanh trong một chu kỳ cụ thể, và những đo đạc từ kính viễn vọng không gian Hubble đã xác nhận điều này.

Mới đây, kính thiên văn James Webb đã phát hiện ra rằng HD 189733 b không chỉ nóng mà còn có bầu khí quyển chứa đầy khí hydro sunfua, mùi giống như trứng thối. Khí này trước đây chưa được phát hiện nhiều bên ngoài hệ mặt trời.

Tác giả chính trong nghiên cứu này, Guangwei Fu, từ Đại học Johns Hopkins cho hay việc tìm thấy hydro sunfua trên HD 189733 b là một bước tiến quan trọng, mở ra khả năng tìm kiếm phân tử này trên các hành tinh khác và hiểu rõ hơn về sự hình thành của các loại hành tinh.

Sự hiện diện của hydro sunfua chứng minh rằng hành tinh này chứa lưu huỳnh, một nguyên tố thiết yếu trong việc tạo ra các phân tử phức tạp. Mặc dù HD 189733 b có vẻ không đủ điều kiện cho sự sống, nhưng việc phát hiện ra khí này có thể mở ra hy vọng về những hành tinh khác có khả năng duy trì sự sống.

Các nhà khoa học cũng cho rằng nếu kính JWST được đặt ở vị trí thuận lợi ở Dải Ngân Hà, nó có khả năng phát hiện dấu hiệu sự sống trên các hành tinh tương tự Trái Đất.

Ngoại hành tinh này có bầu khí quyển chứa đầy khí hydro sunfua.